“-gil” ve “-ler” Eklerinin Yazımı

Edebiyat Bahcesi kullanıcısının resmi
* “-gil” yapım eki eklendiği sözcüğe “aile” anlamı katar; büyük ünlü (kalınlık-incelik), küçük ünlü (düzlük-yuvarlaklık), ünsüz benzeşmesi uyumlarına uymaz. Her zaman “-gil” biçimindedir.

Bu akşam sınıfça, Aysungilde toplanacağız.
                          …Aysun’gilde… (yanlış)
                          …Aysungil’de… (yanlış)

Dün geceki sarsıntıda Muratgilin evi de zarar görmüş.
                               …Murat’gilin… (yanlış)
                               …Muratgil’in… (yanlış)

* Yapım eki göreviyle kullanılan “-ler” yapım eki, eklendiği sözcüğe “aile” anlamı katar. Bu görev ve anlamda kullanıldığında kesme işaretiyle (’) ayrılmaz, kendisinden sonra getirilen diğer ekler de kesme işaretiyle (’) ayrılmaz.

Cep telefonumu Zelişlerde unutmuşum ya!
                        …Zeliş’lerde… (yanlış)
                        …Zelişler’de… (yanlış)

* Özel adlara getirilen “-ler” eki, “benzerleri” anlamında, çekim eki göreviyle kullanıldığında kesme işaretiyle (’) ayrılır.

Aranızdan nice Orhan Veli’ler, Attilâ İlhan’lar çıkacaktır.

Bu ülke daha pek çok Sinan’lar, Yavuz’lar, Fatih’ler yetiştirecektir.
Yeni Makale.com Yazar Bülent Sakça
 

Yorumlar

Edebiyat Bahcesi kullanıcısının resmi

Yazar Bülen Sakça kimdir?
 
 
Özgeçmişim
1977 yılında Adana’nın Seyhan ilçesinde doğdum. 1999 yılında Süleyman Demirel Üniversitesi’nin Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’nden mezun oldum. Adana’nın Yüreğir ilçesindeki Dadaloğlu Lisesi’nde Edebiyat Öğretmeni olarak göreve başladım. Aynı yıl, Mersin Üniversitesi’nin Türk Dili anabilim dalında yüksek lisansa başladım. Tez çalışmamda Harezm Türkçesi dönemine ait bir eser olan Nehcü’l-Feradis’teki birleşik eylemleri inceledim. Askerliğimi, Burdur’da bir ay acemi er eğitimi aldıktan sonra, Ardahan’da (Ardahan Lisesi, Ardahan Meslekî Eğitim Merkezi) yedek subay öğretmen olarak yaptım. Adana’da farklı okullarda çalıştım (Ramazan Atıl Lisesi, Merkez Endüstri Meslek Lisesi, Toki Anadolu Lisesi). 2009 yılının Ekim ayında 24 Kasım Anadolu Lisesi’ne atandım.

http://www.bulentsakca.com/hakkimda