MİRİNA DERWÊŞ/ Yılmaz ELAGÖZ

Edebiyat Bahcesi kullanıcısının resmi
Di malek kerpîç û banî herî de, çirayek zenûn hundir hewgî ronî dikir. Hundirê malê req û rût bû;heke em ev çend tiştan nehesibînin:Di kulînê de çend qat nivîn hebûn.Li teqeya bêperde de qefesek tente ya darîn a zer hatibû danîn.Li binya dîwarê sipîkirî de sendoqeke kevnar cîh digirt. Li dîwarên din ,wêne ya şahêmaran,pîstik û derzîdank bi mîxên zengarî li dîwêr hatibûn daliqandin.Li eywanê jî hinek fer û for hebûn. Hemû tiştên malê ew qas bûn.

Derwêş , li ser nivînê xwe  razabû. Lihêfek kevn û bipîne li ser wî bû.  Linghên xwe   kişandibûn ber bi zikê xwe ve û destên xwe li ser newqa  xwe girêdabûn. Destên wî hişk û bi damarên mor  nixumandî bûn. Devê wî yê bêdiran vekirî bû û weku şikeftek tarî dixuyayî.Her carê ku bêhna xwe dikişand , dengekî fîtikî ji qirika  wî derdiket.Nexşên rûyê  wî tev qermiçî bûn û gepên wî  çûbûn xwarê.Enîya wî fireh û  xetên kûr lê bûn.Du birîyên stûr weku devîyan ketibû ser  çavên wî. Ew çavên hişîn û bêronî ku ketîbûn kortê. Por   û rîyê wî  fîqsipî bûn.Yek mûyekî reş dîsa jî tunebû.Stûyê wî zirav bû û bi çermê tenik û qermiçî  pêçayî bûn.Her cara ku dadiqurtand zengiloka wî,mîna gogekê ber bi jor  û jêr ve diçû.

       Meyrê  li ber serê Derwêş rûniştibû. Bala wê li ser xalekî merşê rawestîyabû.Merş, bi tayên zer û sor hatibûn nexişandin  û  wê  bi xwe ew bi tevnê çêkiribû. Meyrê serî di ber da û kûr-kûr diponijî.Kutikek hişîn û kirasek mor ê tarî lê bûn.   Rûyê wê yê genimî wekî şima zer  bûbû.Çavên wê  bi helqeyên mor dorpoçkirî bûn. Biskê ku hîn nû spî ketibû nav, ji ser enîya wê ya fireh diket xwarê. Wê porên  xwe di bin  serpoşê de veşart û  axîn kişand:"Kalo, serê xwe deyne ,ez ê çi xelî li serê xwe bikim!" got di ji ber xwe de.

 Meyrê  ji Derwêş re digot,“kalo” Derwêş du emrê wê kiribû .Ew ne tenê mêrê wê bû,lê di heman demê de ,ew ji bo wê wek bavekî jî bû.

    Meyrê çavên  xwe ji erdê rakir û li zarokên xwe nêrî. Zeynê  nîxuryê wê bû.Ew keçek tenik û dirêj wekî çilkek zêr bû. Zahf li ber bavê xwe diket. Ew zindîtîya ku di rûyê wê de bû, vemirîbû. Destek wê li ser dergûşbû.Dema  xuşka wê Zelîxa digirya,ew bi nermî derguşê hêl dikir ta ku ew bikeve xewê .

       Elî li ser mînderê runiştibû û pişta xwe dabû balgihê; li maxên  xênî dinêrî.Ew maxên ku ji dilop û pîsîya mêşan pitik pitikî bûbûn.

  Zarok birçî bûn, şîva êvarê nexwaribûn.Her çend dêya wan li ber wan gerîya jî,ew nexwar in.

Hundirê malê bêdeng bû.Yek carna dengê tepetepa derguşê ev bêdengîya dişikand.

     Meyrê her du destên xwe danî ser kabokên linghên xwe .Li Derwêş nêrî; ew bi zorê hilma xwe digirt û distand. Wê  xwe ber bi guhê Derwêş ve  xwar kir û jê pirsî:”Kalo tu ne birçî ye?” Sekinî, ku ew bersiv bidê.Dema deng jê derneket peyva xwe domand:” ji te re mast bînim?”. Wê dizanîbû Derwêş ji mast hezdikir, lê bi wateya”na” wî destê xwe hêdîka hejand.

Derwêş heftê pên sal emr kiribû. Jiyana wî weku şerîdeke filmekî di ber çavên wî de derbas dibû.

- “Erê erê! ”got  ji  xwe re,”min çi dîtine, çi nedîtine?”

Bîranînên wî,wekî ewrên reş,yek bi yek dihatin ber çavên wî.  Dema şerê cîhana yekem destpêkir, Derwêş yanzdeh salî bû. Wî cara yekem  mirin,êş û  wêranî dîtibû. Di  donzdeh salî xwe de tevlî şerê çeteyan bûbû.Hin bûyer hîn jî di heşên wî de zindî bûn.Ew qet nikarîbû wê  ji heşê xwe derxista. Ew zarokê ku  ji mirinê direvîya li ber çavên wî de nediçûn. Kurekî kej , pelikek zêr li ser enîya wî bi porên xwe yên wekî ben hunandî ve girêdayî bû.  Ew di nav stirî û kevirên birî de revîyabû  her derê wî birîn bû.Ew qas ditirsîya ku dikir heşê xwe winda bikira,çavên wî ji girînê hişk bûbûn û dengê wî qerisî bû.

   Ew şer û pevçûnên ku di navbera her du şerên cîhanê de qewimîbûn seranserê welêt wêran kiribû. Xelk bi komî dihatin kuştin, sînor girtî bûn û ji bo revê tu rêyek tunebû. Her derê welêt dojeh bûbû. Xela, koçberî û mirin wekî çarenûsa van mirovan bûn.

Piştî wan salên tarî yên şerê cîhanê,bela û nusîbet hîn jî ji serê wan kêm nedibûn.Di vê heyamê de, Derwêş  xwe di nav şerekî eşîrê de dibîne. Li gund  gelek kes tên kûştin û birîndar dibin.Derwêş û pismamên wî neçar dimînin ku şevekê bi dizî  ji gund derdikevin.Dayika pîr û xwişka zewicî   tenê li gund dimînin.Jixwe kesekî wî yê din jî tunebû.Wî carekê din ne gundê xwe dît ,ne jî dê û xwişka xwe. Ev hesreta wan heta mirina xwe wek birînek li ser dilê wî  de ma.

    Dema ku pismaman ,bi bêbextî  wî dihêlin û diçin, Derwêş bi serên xwe dimîne. Pismaman digotin:”Derwêş barek giran bû û diviyabû em xwe jê xelas bikin. Ma ne ew bû ew qas bela anîbû  serê me.”Ew  mal û milkên xwe ji xelkê re hîştibûn.Bi tev zêç û zarokên xwe  tî, birçî û tazî ketibûn nav çol û kepiran.

Ji Derwêş re gotin:”ji niha û pêve tu li çara serê xwe binêre,em ê biçin cihekî pir dûr.Ew rîya ku em biçin heft roj û heft şev digire.Êdî ev der ji me re heram bû.”Dema ku bi rê ketin,ji wî re nabêjin  ew ê bi kû ve biçin.Derwêş dizanîbû ku ew sûcdar dikin.Lê ew vê yekê qebûl nekiribû.Digot:” Ew li bela xwe digerîyan û li min stûrîyê  dikirin.” Derwêş bi hêrs û xemgînî çîroka xwe vedigotin:”Ehmed, çêleka ku ketibû nav zêvîyên wî , biribû û li axura xwe girê dabû.Min  gote wî,’Cîran çi zerara te heye,ez ê bidim te.Ajal e,bêxwedî maye û ketîye nav zêvîyên te,ma kes bi zanetî  nexistîye’.Lê wî çêlekê neda min û li ser vê yekê jî wî gef li min xwar. Min jî gote wî,’Te îro çêleka min girt û tu nadî,sibê tu yê were mala min û bi zorê namûsa min ji min  bistîne!’ Di wê kêlîkê de, xwîn ketibû çavên Derwêş.Wî  gulê bera wî da û  wî kûşt.Dûre diçe her sê birayên wî yên ku li ber naxiran bûn li ser hev du dikûje.Şer û pevçûn wiha destpê kiribû. Dengê çekan ji sibê heya êvarê li gund qet nesekinîbû.Dema tarî dikeve erdê, rîyek dibînin û ji gund bi dizîka derdikevin.

Her çiqas şer û pevçûn ji ber çêlekê derketibe jî ,  rastî ya wê kes nizan e. Her kesî tiştek digot.  Ew pismamên  ku tiştên digotin:”

Derwêş mirovek çavsor û serhişk e,ew dikare ji bo mişkekî çîyakî bişewitîne.”

Piştî wê şeva xwîndar û reva ji gund,dema ku kurmaman wî dihêlin û diçin,Derwêş jî berê xwe dide çîyê.Ew tecrûbe yên ku dema xwe ya di çeteyê de bi dest xistibû,di jiyana xwe de bikartîne. Ew deh salan li çîyan mahkûm  dimîne. Di vê heyamê de gelek tişt di serê wî de diqewim e. Ew birçî,tî di nav ajalên kovî de dijî.Gelek caran dikeve nava şer û her carê jî sax dimîne. Derwêş dibîne ku dawî li vê yekê nayê,keçek bi navê Eyşê direvîne û  tê vê heremê.Ew xwe li cem serokê eşîreke navdar û mezin digire.Dema serokê eşîrê gûh dide çîroka wî,bi dilgermî dibêje:”Ji niha û pêve tu jî birayê me yî!” û destûrê dide wî.

 Derwêş zêdetirî sî salan  li wî gundî de ma. Ew mîna endamek eşîrê tevdigerîya.Serokê eşîrê qedr û qîmetê dida wî .Gundîyan  jê hez dikirin , lê  hinan jî bi guman lê dinêrîn. Digotin, ew  nasnameya xwe ya rastîn vedişêre. Çimkî,ne kesekî tê , wî dipirse ne jî ew diçe derekê.Ew bi hêsanî ji gund dernediket, gava diçû derekê jî li wir zêde nedima.

Derwêş  xwedîyê  zêvî, rez   û terşan  bûbû.Hal û wextê wî xweş bû.Eyşê heyşt zik zarok jê re anîbû, lê  ji wan tenê Xecê û Reşo  sax man ,yên din jî ber nexweşîyê mirin.Dema ew mezin bûn,wî herduyan  zewicand. Salek di ser zewaca Reşo derbas bû ,neviyek wî çêbû.Zarok şahî û bextewarî anîbû malê.Derwêş digot,zarok xemla mala ye.

     Sal derbas bûn.Zivistan bi dawî bû, bihar hat. Deşt û zozan bi her cûre gul û kulîlkan xemilandî bûn.Dengê çûkan , bilbil û şalûran mirov sermest dikirin.Qulingan ref bi ref dabûn pey hev û ber bi avîyê difirîyan.Newaya bilûrên şivanan li  hawirdor belav dibûn.Kerîyên pez bi kêfa xwe li çem diçêrîyan.Keç û qîz bi kincên xwe yên rengîn ,satil di destan de diçûn bêrîyê .Di  şiverê de wekî şîn werdekan  bi nazenin dimeşiyan.Piştî bêrîyê dangî bû.Berxên bi şîr  li dû maka xwe ketibûn û kale kale wan bûn.

     Bayê  xerbî  lê dida, dexlê zêvîyan bi nermî dimilmiland. Bêhna her cûre gul û kulîlkan li dorhêlan  belav dikir. Li çem sêl rabû bû û av bi xûşînî diherikî. Avek şêlû û bi kef li bin guhên zinara diketin û wekî hespekî serî berdayî bi çargavîyan dibezîya.Ew xuşînî û xumexuma avê di şevên tarî de wekî sêwiran tirsê dixistin dilê zarokan.

Bihar bereket,çoş û şahî bû. Mal gebsoyî bû, kesî nedixwest li malê bimîne û xwe davêtin himêza xezayê.Dema kon vedanê bû, gundî amadekarî ya xwe dikirin.Ew konên heft stûn ku  ji mûyên bizinan  hatibû hunandin  wekî kevir giran bûn.Ciwanan wekî her biharê  pêşbirkek li dar xistibûn.Di behsê de beranek hebû.Kî bi serkeve ew ê xwedîyê beranê bibûya.Mercên behsê  ev bû: Heft xort  ji alîyekî û xortek ji alîyê din,dê konê heft stûnî hilgirin û du sed gavan  dûr  daxînin. Ev ne karê her egîdî bû.Reşo li alîyekî û heft  xortên ciwan li alîyê din,konê rakirin.Her kes  kar û barên xwe berdabûn,li wan temaşe dikirin.Di nav wan de Jinek bi navê  Zîna Xuşo hebû. Digotin,ev jinek bêyom e û çavînokî dike. Ew çavên wê yên  kesk  gelek ocax kor kiribûn. Her kes ji  wê hepsa xwe dikirin. Ji tirsa wê her zarokek niviştek li  stûyê wan bûn.

  Zîna Xuşo   derket ser banî û  bi heft dengan bangkir :”Haho gundino ! “ got.”Hele hûn li vî  Reşoyî binêrin! Tu dibêjî quweta heft mêran di dest û pîyên wî de ne . Ji    Eyşê  pêlewanek   sadir bûye! Wel wel ,mal neketo !”

Reşo di pêşbirkê de bi ser ket, beranê da pêş xwe û hat malê.Rewşa wî  baş nedixuya.Mîna ku tiştekî di zikê wî de qetya be,ruyê wî mor bûbû. Gava hat malê ji jina  xwe Besê re dibêje:

-”Keçê ,cihê min raxe…ez ê razêm!”

  Reşo diçe radizê  û  heta sibê hişyar nabe. Sibe dibe,roj hiltê, lê ew hin ranebûye.Meyrê li ber kon bi meşkê dew dikêya.Derwêş dîwarên pang a pêz   serast dikir. Besê kurê wê di piştê de der û dor bi şirtê paqij dikir.Pez di newalê de bêxwedî bû ,kes li ber tunebû.Eyşê di ber xwe de got:” Reşo heya vê seatê  tu car ranediza,ew her tim di berbangê de hişyar dibe.” .Eyşê guman dike û diçe hundir.  Destê xwe datîne ser milên wî û bi dilovanî dihejîn e:”Reşo!Reşo!”Lê tu  liv û deng jê nayê. Eyşê gava lihêfa ser wî radika fêm dike ku kurê wê mirîye û dike hawar.Derwêş   mîna erd û asîman li serê wî hilweşe,cûnîyên wî dişkê di cîhê xwe de sar dimîne.Dibêjin kes bi mirîyan re namire,lê nîvê canê Derwêş bi Reşo re diçe. Ji bo Derwêş zêde li ber wî nekeve,cenazê Reşo dibin li gundek din vedişêrin.

Ew kesên ku mirina Reşo dihesin   tên şînê. Axayê gund derdikeve ser banî û bi dilek şikestî bang dike: “Hawar gundîno! “ dibêje:”Heft kurê  min hene.Xezî her heft jî bimirina ,mêrxasekî wekî Reşo nemiriya’’

 Ev gotin ne tenê rêzgirtinek bû,lê rastîya dilê hemû gundîyan jî bû. Reşo  kurek hêja bû, lê  di heman demê de  sembola hêvî û paşeroja gundîyan bû.

    Piştî  Reşo, neviyê wî  dema ku  şîrê xemgînî ya dêya xwe  dimije ew  jî dimire . Besê di şevek reştarî de serê xwe digre û diçe, kes nizane çûye ku derê. Hin şivanan  di tarîya şevê da  jinekê li nêzîkê gola Hutê dibînin .Digotin , jinik dikir hawar  û  ber bi jor diçû.Li pişt qûça qantira  zûrina guran hat û ew deng jî hat birîn.Kuçikên gurxenêq ber bi kûç ve diçin lê şunde vedigerin.Ji tirsan kes li dû wê neçûbûn.Gola Hût ciheke nexalî bû û wisa dihat bawerkirin ku cinan her şev li wir govendê digirtin.

 Bi rojan li wê digerin û li der û doran dipirsin ,lê ew nabînin. Tu dibêjî qey erd qelişîye û ew ketîye nav  weku sirek winda dibe.

Derwêş û Eyşê tenê di bin xênî de dimînin. Qehr û qotik mirov zû dixe. Perdeyek sipî tê ber çavek Derwêş û ew bêronî dihêle.Cîran û hogirên wî zahf li ber halê wî dikevin. Rojekê axê gund tê bal wî û jê re dibêje:”Ev qedera xwedê ye Derwêş! Tiştek ji destên me nayên. Xwedê dide û distîne jî. Bi mirîyan re mirov namre.Tu hin li ser xwe ye bizewice bila ocaxa te şên bibe!”

  Derwêş  biryara zewacê dide, lê ev ne bi dilê Eyşê ye.Derwêş wê ji malê cihê dike û di nifûsê de wekî mirî nişan dide. Ev biryar, birîneke kûr di dilê Eyşê de hîşt.Lê wê vê birîna xwe bilî keça xwe Xecê  rê kesekê ne da.

Derwêş bi rêya nas û dostan Meyrê dibîne.Meyrê  li cem brayên xwe bû ,dê û bavê wê mirî bûn. Jin birayê wê tamê ne dida wê.Ji ber vê yekê,dema Derwêş hat ku wê bixwaze,her çend ew pir ji wê mezintir bû jî,qebûl kiribû.

  Meyrê ciwan û seheta wê baş bû.Du keç û du kur   anîbû.Lê ji kuran Elî tenê dimîne, ê din ji ber nexweşîyê dimre.Elî dewsa Reşo girtibû. Ev yek êşa Derwêş  hinek sivik kiribû.Lê ji ber Xecê û zarokên wê Meyrê bê hizûr bû.Li Meyrê didan û heqaretê  lê dikirin. Te digot ew ne dêmarî ye dijminê wan e.Derwêş çend caran   Xecê û  zarokên wê da ber şivan,lê wan dev ji rika xwe bernedan. Rojekê da dilê Derwêş bi tifingê hat ber derîyê Xecê ku wê bikûje.Xecê ket hundir û derî li ser xwe girt û kir hawar. Heger cîran ne hatibûna hawarê wê,dê ew bikuştaya.Derwêş dinêre wisa nabe ,dibêje:” Ez nikarim, piştî vê emrê li heps û zîndanan birizim.Zarokê min hin biçûk in û jina min  ciwan e.”

    Derwêş, hemû tiştên xwe  dihêle û diçe bajêr.  Bajêr ne wekî gund bû.Ew xincê şivantî û rêncberî tu karekî nekiribû û ji bezirganî jî fêm nedikir. Li bajêr kesekî nas nedikir û debar zor û zehmet bû. Jiyana bajêr,ji bo Derwêş,mîna zîndanek mezin bû. Dengê qerebalixê,rûyên xerîb û leza jîyanê wî diwestand. Ew ku li deşt û zozanan bi azadî gerîyabû,niha di  bajêr da asê mabû. Her roj dema di kolanan da diçû û dihat,dilê wî ji bo gund û çîyayên xwe dilerizî. Lê veger tunebû.

Derwêş di nav heyşt salan sê çar caran  neçar ma  ku kar biguherîne.Wî pêşî dikana manawê vekir û xebitand. Karê wî heta sê çar salan baş bû. Lê belê her ku hejmara tewlayan zêde bû,karên wî xirab çû.Dûre dest bi bazirganîya pez kir; lê cihên wan teng bû û nedikarî pez xwedî bikin. Ew dev ji vê karê jî berda.Ya dawîyê di kolanên bajêr de çerçitîyê kir. Lê karên wî baş nediçû û rewşa wan roj bi roj xerabtir dibû.Derwêş  êdî kalbû,dest û pîyên wî ne digirtin. Ew niha di nav nivînan  de razaye  û li ber sekeratê ye.

Derwêş ji  mirinê ne ditirsîya:” Mirin emrê xwedê ye!” digot:” Zû yan dereng, em ê teqes rojekê bimrin.”Tirsa wî yê sereke zarok û jina wî bûn.Elî  zarok bû ,bêyî wî   mal bêxwedî dima.Meyrê jî  hin ciwan bû;tirsa wî ew bu ku piştî mirina wî ,Eyşê bizewice û zarokên wî dê bikevin ber destên xelkê . Derwêş :

”Du tişt li cîhanê ji bo mêrekî dijwarin.”digot :”Yek zêvîye ya din jin e ku  ew bikevin destên xelkê!” Ev tenê ne gotinek bû, ev wateya jîyana wî bû. Ma wî ji bo vê şer nekiribû û  ewqas zahmetî nekişandibû?

 Derwêş çavên xwe vekir û li Meyrê nêri.Wî xwest  tiştekî di gûhê wê de bêje.Gava Meyrê xwar bû,Derwêş bi destê wê hişka girt û jê re got;’’Soz bide min’’.Derwêş dengê wî lewaz derketibû,lê hêj jî tê de hêzek mezin hebû.  Dema Meyrê soz da wî, ew peyva xwe domand:’’Soz bide min ku eger ez bimrim , mêr nekî û nehêlî  zarokên min bikevin  ber destên xelkê !”.

      Meyrê bi xwe negirt   û girîya: ”Mêrê çi halê çi….’’

Derwêş  çavên  xwe girt û  bêdengî çêbû.

Çira xazyaxê pir pir dikir û şewqa wê her di çû kêm dibû.Zeynê rabû lê nêrî fitîla wê şewitîbû  ew hinek rakir jor.Şewqa wê niha geştir bû.  Derwêş çavên xwe vekir û ji Meyrê re got:

-”Devê min zuwa bû , qultek av bide min.”

  Zeynê ji cihê xwe rabû  û çû eywanê.Tasek av ji satilê dagirt û vegerîya.Meyrê ,serê  Derwêş  ji balgîhê ragirt û tasê da ber devê wî.Derwêş ,te digot qey kezeba wî şewitîye ;wî çilkek av jî  di binê tasê de nehîşt û tev vexwar.

Zeynê tasê ji destê dêya xwe girt û:”Tasek din bînim bavo?”got

Derwêş:”Na, keça min.Xwedê te bihêle  .”got û dûre bala xwe da kurê xwe:”Elîyê min ji  bavê xwe re çayekê çêbike ,ez têr vexwim’’

   Elî li eywanê çaydana hişin a çînko tije av kir û danî ser   paporê.Kibrîtê  pêxist xûşinî bi paporê ket û behna xazê odê dagirt.

       Elî çayê dem kir û bi qedehan li ser tepsîyekî anîn û danîn ber bavê xwe.Derwêş  bi alîkarîya Meyrê li ser cihê xwe rûnişt.Zeynê çend balgîhan danî pala wî.Elî çayê dagirt û qedehek  da bavê xwe.Derwêş li pey hev çar qedeh çay vexwar.  Elî  a dawîyê jî tije kir ,ew jî  vexwar û got:”Xwedê te bihêle kurê min. Min tu car ewqas têr çayê venexwaribû.”

      Derwêş  bi dilovanî destê  xwe dbir ser serê Elî û  jê re got:’’Elîyê min gava ez mirim peyê malê tu yî.Bila çavên te li  ser dê û xwişkên te bin!’’ 

   Elî ,Zeynê û Zerê  tev girîyan. Girî bû glok û  gewrîya Derwêş xetimand; bi zorê daqultund.

   Meyrê bi wî de qeherî û got:

-’’Ev çi gotine tu dikî û dilên zarokan  xera dikî’’.

   Derwêş dengê xwe nekir, serê xwe danî ser balgîhê û lihêfê   kişand ser xwe. Ruyê wî ber bi dîwêr ve zîvirîbû.Ew nexdiwest kesekî hêsrên wi bibîne.

   Bêdengîyek giran hundir dorpêç kiribû. Zarokên taxê  li kuçê dilîstin. Dengên wan di malê de   dihat bihîstin. Elî di şibeka xênî de li der nêrî,hewş tarî bû. Lê şewqa  lampeya kuçê banên xanîyan  ronî dikir. Stêrkan li asîman de diteyîsîn.Stêrkek geş dûvek spî li dû xwe hişt û di ew valahîya reştarî de  xwe bera jêr da  û vemirî.

  Derîyê hewşê hêdîka vebû dengê pêngavan hate bihîstin ,her diçû nêzîk dibûn.Piştî demekê, di ronahîyê şibakê  de serên rût yên du zarokan xûya bûn.Ew hevalên Elî, Îbo û Mendo bûn.

     Îbo ,çavên xwe li hindur gerand û piştre bi dengek nizm pirsî:” Elî tu nayê em bilîzin?” 

   Elî bi xemgînî got:”Na,bavê min nexweş e.”

 Meyrê li wan nêrî û got :”Hûn çi dixwazi?” Lê zêde kir:”Em bi derdê xwe ketine,êdî lîstik ji  me kêm ê! Bicehme herin!”Dûre ew berê xwe da Elî: “Li cihê xwe rune!” 

 Her du zarok firtê firtê ji wir revyan .Zeynê li dû wan derîyê hewşê girt û hat hundir. Zaroka derguşê ji  xew hişyar bû û dest bi girînê kir.Dema Zeynê mamê xist devê wê ,bêdeng ma. Meyrê li Derwêş nêrî , ew bi xew ve  diçû.Wê lihêfa li ser wî rast kir.

  Zeynê rabû,der û dorên xwe keys kir:”Anê!”got:”Em ê sibê biçin palîyê?”

“Heke bavê te baş bibe, em ê biçin keça min. Tu hazirya xwe bikî”

 Zeynê,çend şamik  û nanê tîrê xist nav sifrê û devê wê girê da û danî alîyekî malê.Êdî  derengê şevê bû. Ew westiyayî û bê xew bûn. Derwêş jî baş dixûyayî.Zeynê li ser merşê nivînan raxist . Meyrê çirê sist kir û ketin nav nîvînên xwe.

        Bi  ezana sibê Derwêş ji xew hişyar bû.Her kes di xew de bû.Wî misîna xwe ji eywanê hilda û derket derve. Piştî avdestê vegerîya. Wî secadê  li erdê raxist û wekî her rojê  limêja xwe kir. Dema keçika derguşê  girîya ,gazî Meyrê kir: “Meyrê!Meyrê!” Gava Meyrê bersiv da:”Keçik digirî!” got.Derwêş  ket nav cihên xwe û lihêfê kişand ser xwe.   Meyrê  û Zeynê hişyar bûn.Zelîxa hêj digirîya.Meyrê:

-”Quzilqit!” got:”xwezîya tu nebûya”.

 Şirê ku di nav şûşê de bû  xist  devê wê û deng jê bilîya.Li derve dengê paleyan dihat. Paleyan li pêş malan dicivîyan û bi ereba hespan diçûn ser erdan. Ew  di şefaqê de diçûn kar û êvarê vedigerîyan malê.

   Zeynê nivînan da hevdu û xistin nav kulînê.Dûre kincên xwe li ser xwe kirin.Berê ku ji malê derkevin Meyrê:”Derwêş em diçin  palîyê!” got û benda bersiva wî ma.

 Lê tu deng ji Derwêş nehat.

Meyrê hat ber serê Derwêş,destê xwe danî ser milên wî û ew hejand:”Derwêş ! Derwêş!” bang kir;’’Em diçi palîyê ‘’ Di wê kêlîyê de dengekî xizînî ji qirka Derwêş derket û hat birîn.

    Hawara Meyrê , di bêdengîya berbangê de olan da.Çukên li ser daran li wir û li vir firîyan.Elî bi tirs ji xewê hişyar bû.Keçika derguşê dest bi girî kir.Çend pîre jinên ji cîranan  hatin hewşê. Bi gopalên destên xwe bi zorê dimeşiyan.

   Meyrê û her du zarokên xwe şînek giran  danî.Zeynê porên xwe rûçikand,rûyê xwe bi neynukan qelişand. Elî di quncika dîwêr de bêdeng digirîya. Pîrejina Edlê her digot:”Hûn li ber xwedê gûneh dikin,li xwe neden!”.

  Der û cîran bo biçin  kar lez dikirin. Ji wan hinek dereng ji mal derketibûn.Dengên qirecira wan dihat bihîstin.  Ew kesên ku diçûn palîyê  bi merak derîyê hewşê vedikirin  û dîsa digirtin. Hawar û girîyên Meyrê û Zeynê li ser  malan belav dibûn.Li  hewşê xincê du sê ixtîyar û zarokan kes tunebûn.

    Roj hilatibû û her derê ronî bûbû.Dê û keç ji girîn û lêdanê bêzar ketibûn. Kes tunebû mirî defin bikin.Yek ji kal û pîran rabû ser xwe û got:” Ez ê biçim çarşîyê  ,li qahwê gazî çend camêran bikim ku bila mirî defn bikin.”

 Derwêş ,bi xêra çend camêran hate defnkirin.Jiyana wî qedîya  wekî stêrkek li asîmanê  vemirîbû.Ew soza ku Meyrê dabû wî mirinê hêsantir kiribû.Lê belê ,çavên wî  vekirî ma. Di wê bêdengîya giran de Meyrê dizanîbû ku barê herî giran niha li ser milên wê ye û ew ê ji bo zarokên xwe,ji bo soza Derwêş, bi her zorîyê re rû bi rû bimîne. Jiyan her çend bê Derwêş be jî,divîyabû bidome.

*Derviş'in Ölümü

Yılmaz Elagöz

Eğitim:

*Mardin Artuklu Üniversitesi Kürt Dili Edebiyati bölümü mezunu.

Ayrıca: Sosyoloji ve Psikoloji lisans mezunu.

Özellikle Modern Kürt Edebiyatı üzerinde çalışma yapmaktadır. Bazı dergilerde öyküleri yayımlanmaktadır.

 
 

Kategori: 

Hapishane Edebiyatı

Ümüş Eylül Dergisinin 54. Sayısı Çıktı
Tekirdağ Cezaevi tutsaklarınca elle yazılıp mektuplarla dağıtılan Ümüş Eylül Kültür-Sanat dergisinin Ocak-Şubat-Mart 2025 tarihli 54. sayısı...
Ümüş Eylül Dergisinin 53. Sayısı Yayınla...
Tekirdağ Cezaevi tutsaklarınca elle yazılıp mektuplarla dağıtılan  Ümüş Eylül Kültür-Sanat dergisinin Ekim-Kasım-Aralık 2024 tarihli 53. sayısı...
Düşünsel özgürlüğün Sınırsız Kütüphanesi...
Görülmüştür Kolektifi, Redfotoğraf grubu ve Karşı Sanat, “içerdekilerle dışardakileri buluşturan” ortak bir sergiye daha imza atıyor. Fotoğrafçılar,...

Konuk Yazarlar

MİRİNA DERWÊŞ/ Yılmaz ELAGÖZ
Derwêş , li ser nivînê xwe  razabû. Lihêfek kevn û bipîne li ser wî bû.  Linghên xwe   kişandibûn ber bi zikê xwe ve û destên...
Turist Tavuk mu Kaz mı? Erhan Tığlı
Kazıklarımız buradan oraya yol olur, yollarımızda trafik canavarı bol olur. Acılı kebaplarımızla karnını, acıklı şarkılarla kafasını şişiririz; halis...
Kaç Can Hakkı Olmalı İnsanın? Veli Erdem
                                         ...